အသေးစိတ်
“ယွန်းရီမုခ်ရဲ့ တေးဂီတဟာ ကျွန်မရဲ့အတွင်းစိတ်ထဲက အမည်မသိ နက်ရှိုင်းပြီး ဝေးကွာလှတဲ့ နေရာတစ်ခုကို အမြဲတမ်း တိတိကျကျ ထိုးဖောက်ဝင်ရောက်လာတတ်ပါတယ်။ လောကရဲ့ ဘယ်စကားလုံးနဲ့မှ ရှင်းပြလို့မရခဲ့တဲ့ ကျွန်မအတွင်းစိတ်ထဲက ရှုပ်ထွေးနက်နဲပြီး ခက်ခဲတဲ့၊ ဘယ်တော့မှ သိနိုင်မှာမဟုတ်တဲ့ တစ်စုံတစ်ခုကို ရုတ်တရက် ဆွဲတင်ပေးပြီး ‘နင့်စိတ်က တကယ်တော့ ဒီလိုမျိုး ဖြစ်နေတာပဲလေ’ လို့ တည်ငြိမ်ပြီး ကြင်နာစွာနဲ့ စကားပြောလာသလိုပါပဲ။ သူမရဲ့ တေးဂီတကို နားထောင်နေရင် ကျွန်မကိုယ်တိုင်တောင် မသိခဲ့တဲ့ ကျွန်မရဲ့စိတ်နှလုံးကို တစ်စုံတစ်စုံချင်း အနှံ့အပြား သိရှိလာရသလို ခံစားရပါတယ်။ ပိုပြီး စိတ်အေးသွားပြီး ပိုပြီး သတ္တိရှိလာပါတယ်။ ပိုပြီးတော့ အသက်ရှင်ကြည့်ရမယ်လို့ တွေးမိစေပါတယ်။ အစားထိုးလို့မရတဲ့ ဘာသာစကားတစ်ခုပါပဲ။” ― ယွန်းဂါအွန်း (ရုပ်ရှင်ဒါရိုက်တာ)
“မျက်နှာဖုံးမရှိတဲ့ တေးဂီတလို့ ခံစားရပါတယ်။ မျက်နှာဖုံးကိုချွတ်ပြီး တေးဂီတနဲ့အတူ သူမရဲ့ဘဝအကြောင်းကို ပြောပြနေတာဖြစ်ပြီး အနည်းငယ် အထီးကျန်သလို၊ ပျော်စရာကောင်းသလို၊ ချစ်စရာကောင်းသလို ဖြစ်နေသလို တစ်ဖက်မှာလည်း ဂီတပိုင်းအရ လုံးဝ ပုံသေမဟုတ်ဘဲ ဟန်ဆောင်မှုမရှိတာကြောင့် ခဏတာ စာစီစာကုံးစာအုပ်လေးတစ်အုပ်ထဲကို စုပ်ယူခံရပြီး ပြန်ထွက်လာရသလို ခံစားခဲ့ရပါတယ်။ ကျွန်တော်က ယွန်းရီမုခ်ကို အဓိကအားဖြင့် ကီးဘုတ်တီးသူ ဒါမှမဟုတ် ရုပ်ရှင်တေးဂီတ တေးရေးဆရာလို့ပဲ ထင်ခဲ့တာဖြစ်လို့ ဘာကြောင့် ဒီလောက်တောင် သီချင်းဆိုကောင်းနေတာလဲလို့ သိချင်လာမိပါတယ်။” ― ဂန်ဟိုဂျောင် (ပရိုဂျူဆာ၊ ပညာရေးမှူး)
“အချို့သော ပေါ်ထွက်လာမှုတွေဟာ မမျှော်လင့်ထားတဲ့ အာရုံခံစားမှုတွေကို သယ်ဆောင်လာတတ်ပါတယ်။ ဥပမာအားဖြင့် ပထမဆုံးနှင်းကျတာဟာ နွေးထွေးပါတယ်။ တွေ့ချင်နေတဲ့ မျက်နှာတစ်ခုဟာ မျက်ရည်ကျစေပါတယ်။ ဘေးနားမှာရှိနေတဲ့ သင်ဟာ အမြဲတမ်း လွမ်းမောစရာပါ။ ပြီးတော့ ယွန်းရီမုခ်ရဲ့ တေးဂီတဟာ သေးငယ်ပေမဲ့ ပြည့်နှက်နေပြီး နူးညံ့လွန်းလို့ တောက်ပနေကာ ရှားပါးလွန်းလို့ အမြဲတမ်း ညည်းဆိုနေမိစေတဲ့ အဖိုးတန်သော စိတ်နှလုံးများ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီလို ယွန်းရီမုခ်ရဲ့ တေးဂီတကို နားထောင်ရင်း ကျွန်မဟာ တကယ်ပဲ နူးညံ့လာခဲ့ပါတယ်။ ကိုယ်ခန္ဓာနဲ့ စိတ်နှလုံးဟာ ပျော့ပျောင်းသွားတာကြောင့် ဒီရာသီ၊ လုံးဝမရပ်တန့်ဘဲရှိနေတဲ့ အထီးကျန်မှုကာလကို ကောင်းကောင်း ဖြတ်သန်းနိုင်မယ်လို့ ထင်ပါတယ်။ ခဏတာအတွင်းမှာတော့ တွေ့သမျှလူတိုင်းကို မေးမိလိမ့်မယ်။ ယွန်းရီမုခ်ကို နားထောင်ဖူးလားလို့။ တစ်ခါတလေတော့လည်း အတင်းတိုက်တွန်းမိလိမ့်မယ်။ အခုချက်ချင်း နားထောင်ကြည့်ပါလို့။ တကယ်ကို လှပတဲ့ အချစ်နဲ့ နားလည်မှုရဲ့ သီချင်း၊ ကျေးဇူးတင်မှုနဲ့ တောင်းပန်မှုရဲ့ ကဗျာကို လုံးဝ လက်မလွှတ်ပါနဲ့လို့။ အပိုပြောရမယ်ဆိုရင်၊ ဒီလိုမျိုး၊ ဒီလောက်တောင် ဖြစ်လာပေးလို့ ကျေးဇူးတင်တယ်လို့ ပြောချင်ပါတယ်။ ယွန်းရီမုခ်ကိုပါ။” ― ယူဟီးဂယောင်း (ကဗျာဆရာမ)
“လွန်ခဲ့တဲ့ အနှစ် ၂၀ က ‘ကိုရီးယားတေးဂီတ နားလည်မှု’ ဆိုတဲ့ အထွေထွေဘာသာရပ် အတန်းတစ်ခုမှာ ယွန်းရီမုခ်နဲ့ စတင်တွေ့ဆုံခဲ့တာပါ။ ဒီလောက်ကြာအောင် ကိုရီးယား (လူထု) တေးဂီတလောကမှာ အတူတူ ရှိနေကြလိမ့်မယ်လို့တော့... ဒါပေမဲ့ ဒီလောက်ကောင်းတဲ့ သီချင်းတွေကို ဘာကြောင့် အခုထိ ဖုံးကွယ်ထားခဲ့တာလဲ? အခုပဲ ထွက်လာခဲ့တာက ကံကောင်းတာပဲ၊ အခုကစပြီး လမ်းသစ်တစ်ခုကို ဖွင့်လှစ်သွားလို့ရတာပဲလေ။ အမြဲတမ်းလိုပဲ အားပေးနေမယ်။” ― ဆောင်ဂျယ်ဂယောင်း (ဂီတပညာရှင်၊ 9 and the Numbers)
လိုင်နာနုတ် (Liner Notes) : ယွန်းရီမုခ်သည် သီချင်းဆိုပြီး သီချင်းရေးသောသူ ဖြစ်သည်
― တန်ဖယွန်း (ဂီတပညာရှင်၊ ပူးတွဲပရိုဂျူဆာ)
ယွန်းရီမုခ်သည် သီချင်းဆိုပြီး သီချင်းရေးသောသူ ဖြစ်သည်။ ဤအချက်ကို အသိပေးနိုင်ရန် အချိန်များစွာ လိုအပ်ခဲ့သည်။ ယွန်းရီမုခ်သည် ‘နွန်းတူဂိုကိုဘိန်း’ (Nunddeugo Kobain) အဖွဲ့၏ ကီးဘုတ်တီးသူအဖြစ် ၂၀၀၂ ခုနှစ်တွင် စတင်လှုပ်ရှားခဲ့သည်။ အသက် ၂၀ အရွယ်သို့ စတင်ဝင်ရောက်ချိန် ဖြစ်သည်။ ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်များ အလယ်ပိုင်းမှစ၍ ပြဇာတ်နှင့် အက ဖျော်ဖြေမှုများစွာတွင် တေးဂီတဖြင့် ပါဝင်ခဲ့ပြီး မကြာမီ ရုပ်ရှင်နယ်ပယ်သို့ပါ တိုးချဲ့ခဲ့သည်။ ယွန်းရီမုခ်က တေးဂီတဒါရိုက်တာအဖြစ် ပါဝင်ခဲ့သော လက်ရာများထဲတွင် အသိသာဆုံးမှာ 《Eungyo》 နှင့် 《The World of My 17》 (Our Hours) တို့ ဖြစ်လိမ့်မည်။ ကိုရီးယားရိုးရာဂီတနှင့် အနောက်တိုင်းဂီတကို ပေါင်းစပ်ထားသော ‘တာနီမိုးရှင်း’ (Tanimotion) အဖွဲ့၏ ခေါင်းဆောင်အဖြစ်လည်း လှုပ်ရှားခဲ့သည်။ သို့သော် သူမ၏ ကိုယ်ပိုင်ပုံပြင်များကို အပြည့်အဝထည့်သွင်းထားသော အယ်လ်ဘမ်မှာ 《20》 က ပထမဆုံးဖြစ်သည်။ 《20》 တွင် ပါဝင်သော သီချင်းများသည် ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်များနှင့် ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ်များ အစောပိုင်း၊ ဆိုလိုသည်မှာ ယွန်းရီမုခ် အသက် ၂၀ ကျော်အရွယ်များကို ဖြတ်သန်းခဲ့စဉ်က ရေးသားခဲ့ခြင်းများ ဖြစ်သည်။ ယွန်းရီမုခ်၏ စကားအရဆိုလျှင် ‘ရည်ရွယ်ချက်မရှိဘဲ’ ရေးသားခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ တစ်နည်းအားဖြင့်ဆိုလျှင် စိတ်ပါသလို ရေးသားခဲ့သည်ဟု ဆိုနိုင်မည်ဖြစ်သည်။ သဘာဝကျကျပင် ဤတေးဂီတတွင် အလွန်တရာ ပုဂ္ဂလိကဆန်သော ခံစားချက်များ သို့မဟုတ် အမှတ်တရများ ပါဝင်လာခဲ့သည်။ ပထမဆုံးသော မူကြမ်းများကို လက်ခံရရှိခဲ့သည့်နေ့ကို မှတ်မိနေပါသည်။ “ဒီနှစ်ထဲမှာ တစ်ခုခု ထုတ်ချင်တယ်” ဆိုတဲ့ စကားတွေ ပြောပြီး အတော်ကြာသွားပြီးနောက်၊ ဒီနှစ်တော့ ကျော်သွားလောက်ပြီလို့ ကြိုတင်တွေးထားချိန် ဖြစ်သည်။ အမှန်တော့ အတူတူ အလုပ်လုပ်မလား၊ မလုပ်ဘူးလားဆိုတာတောင် အတည်မပြုရသေးတာကြောင့် နားမထောင်ခင်ကတည်းက စိုးရိမ်မှုတွေ များနေခဲ့သည်။ (အရမ်းကောင်းလွန်းရင်လည်း ပြဿနာ၊ လုံးဝမကိုက်ရင်လည်း ပြဿနာ၊ ဆိုတာမျိုးပေါ့။) Play ခလုတ်ကို နှိပ်ပြီး အချိန်အနည်းငယ် ကုန်ဆုံးသွားသည်။ စိတ်နှလုံးဟာ ကြည်လင်သွားခဲ့သည်။
အများစုမှာ ပီယာနိုနှင့် သီချင်းဆိုသံမျှသာ ပါဝင်သော ရိုးရှင်းသည့် ပုံကြမ်း (sketch) များသာ ဖြစ်ကြသည်။ သို့သော် ထိုအရာများတွင် သဘာဝကျသော အလှတရားတစ်ခု ရှိနေခဲ့သည်။ ဂီတကို အချိန်ကြာမြင့်စွာ ဖန်တီးခဲ့သူများသည် အလေ့အကျင့်အရ ဂီတထဲတွင် ဟိုဟိုဒီဒီ အစီအမံများကို ထည့်သွင်းလေ့ရှိကြသည်။ ဂီတထဲတွင် ရည်ရွယ်ချက်အချို့၊ တင်ဆက်မှုအချို့ကို ထည့်သွင်းလိုသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ဤပုံကြမ်းများသည် သီချင်းစတင်ရေးသားသူတစ်ဦး ဖန်တီးထားသည့် ဂီတကဲ့သို့ပင် ထိုသို့သော အစီအမံများ လုံးဝနီးပါး မပါဝင်ခဲ့ပေ။ ထိုရိုးရှင်းပြီး ရှင်းလင်းသော ဖြူစင်မှုက ပေါ်လွင်နေခဲ့သည်။
နောက်တစ်နေ့မှစ၍ ကျွန်ုပ်တို့သည် အလုပ်များကို ချက်ချင်း စတင်ခဲ့ကြသည်။ သီချင်းခြောက်ပုဒ် ပါဝင်ခဲ့သည်။ ယခုထက် ငယ်ရွယ်စဉ်က ယွန်းရီမို့ (Yeonrimok) ရေးသားခဲ့သော သီချင်းများ ပါဝင်သည့် အယ်လ်ဘမ်အသေးစားလေး ဖြစ်သည်ကို အခြေခံ၍ EP ဟု မခေါ်ဘဲ 'သီချင်းတိုစုစည်းမှု' (소곡집) ဟု အသုံးအနှုန်းကို သုံးခဲ့သည်။ အယ်လ်ဘမ်တွင် ပါဝင်သော ဇာတ်လမ်းများကို အကြမ်းဖျင်းအားဖြင့် နှစ်ပိုင်းခွဲနိုင်သည်။ အသက်နှစ်ဆယ်အရွယ် ယွန်းရီမို့ ကြုံတွေ့ခဲ့ရသော အခိုက်အတန့်အချို့အကြောင်း သီချင်းများသည် ပထမသီချင်းမှ စတုတ္ထသီချင်းအထိ ဆက်တိုက်ပါဝင်သည်။ 〈အဘိုး〉 သည် မိမိ၏ အဘိုးဖြစ်သူကို သုသာန်တွင် ပို့ဆောင်ပြီး ပြန်လာသောလမ်းတွင် ရေးသားခဲ့သော သီချင်းဖြစ်သည်။ 〈ဒီလိုအချိန်မျိုးမှာ〉 တွင် ချစ်ရသူနှင့် တွေ့ဆုံပြီး ပြန်လာသောလမ်းတွင် ခံစားခဲ့ရသော အထီးကျန်မှုအကြောင်း၊ 〈တောင်းပန်ပါတယ်〉 တွင် ရှင်သန်လာစဉ်အတွင်း ကျူးလွန်ခဲ့သော အမှားအယွင်းများစွာကို သည်းခံပေးခဲ့သူများကို တောင်းပန်လိုသော စိတ်ဆန္ဒများကို ထည့်သွင်းထားသည်။ 〈အဲဒီလိုဖြစ်ပါစေလို့ ဆုတောင်းပါတယ်〉 သည် ရေရှည်သူငယ်ချင်းတစ်ဦး၏ မင်္ဂလာပွဲကို ဂုဏ်ပြုသော ကြည်လင်သည့် ပျော်ရွှင်မှု သီချင်းတစ်ပုဒ်ဖြစ်သည်။
နောက်ဆုံးအပိုင်းရှိ သီချင်းနှစ်ပုဒ်မှာ ပြဇာတ်တစ်ခုတွင် အသုံးပြုခဲ့သော သို့မဟုတ် အသုံးပြုရန် ရေးသားခဲ့သော်လည်း လူသိမဖြစ်ခဲ့သော သီချင်းများဖြစ်သည်။ ပုံစံမမှန်သော မော်ဒယ်နှင့် မင်းသမီးဖြစ်သူ ဟွမ်မီယောင်း (Hwang Mi-young) အတွက် ရေးသားခဲ့သော 〈ကောင်းသောအရာ〉 တွင် ကိုယ်ပိုင်ဆုံးဖြတ်ချက်ရှိသော အမျိုးသမီးတစ်ဦးအနေဖြင့် မိမိကိုယ်ကိုယ် အပြုသဘော လက်ခံမှုကို သီဆိုထားသည်။ နောက်ဆုံးသီချင်းဖြစ်သော 〈jane〉 သည် ဒါရိုက်တာ ယွန်းဂါအွန်း (Yoon Ga-eun) ၏ ၂၀၁၃ ခုနှစ် ထွက် အတိုအရှည်ဇာတ်ကား 《ပဲပင်》 (Bean Sprout) တွင် အသုံးပြုရန် ဖန်တီးခဲ့သော သီချင်းဖြစ်သည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဇာတ်ကားထဲ၌ မပါဝင်ခဲ့သော်လည်း ၁၀ နှစ်ကြာပြီးသော ယနေ့တွင် ဤသီချင်းတိုစုစည်းမှုမှတစ်ဆင့် အလင်းရလာခဲ့သည်။
ပုံကြမ်းများ ရေးဆွဲရန်အတွက် အချိန်အတော်ကြာ လိုအပ်ခဲ့သည်။ သို့သော် ပုံကြမ်းများမှ အယ်လ်ဘမ်အဖြစ် ပြီးမြောက်ရန်မှာ အချိန်အနည်းငယ်သာ ကြာခဲ့သည်။ အတူတကွ လက်တွဲလုပ်ဆောင်လာခဲ့သော ဂီတပညာရှင် ချွိုင်ယောင်ဒူ (Choi Young-doo) က ပူးတွဲထုတ်လုပ်သူ (Co-producer) အဖြစ် ပါဝင်လာသောကြောင့် ထုတ်လုပ်မှုစနစ် ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။ နေ့တိုင်း မက်ဆေ့ချ်များနှင့် အလုပ်များကို အပြန်အလှန် ပေးပို့ရင်း ဟိုဟိုဒီဒီ အကြံဉာဏ်များကို ထုတ်ဖော်ပြီး စမ်းသပ်ခဲ့ကြသော အချိန်များ ဆက်တိုက်ရှိခဲ့သည်။ ကျွန်ုပ်တို့သည် ထိုအချိန်များကို နောက်ပြောင်ပြီး 'အိမ်တွင်းလက်မှုပညာသည် သုံးယောက် စုမိပြီး အသီးသီး မိမိအိမ်တွင် ဟိုဟာဒီဟာ လုပ်ကြည့်ကြကာ၊ ပေါင်းစပ်ပြီး တပ်ဆင်ကြည့်၊ ပြန်ဖျက်ဆီးကြည့်သည့် ဖြစ်စဉ်တစ်ခု' နှင့် တူသည်ဟု ပြောခဲ့ကြသည်။ ရယ်စရာကောင်းသည်မှာ၊ ထိုအကြံဉာဏ်အများစုသည် နောက်ပြောင်မှုများအဖြစ် ပြီးဆုံးသွားခဲ့ပြီး ပြီးပြည့်စုံသော ဂီတထဲတွင် အသန့်ရှင်းဆုံးသော အသံများသာ ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။ ထိုအဝတ်အစားက အလိုက်ဖက်ဆုံး ဖြစ်သောကြောင့်ပင်။
ယွန်းရီမို့သည် သီချင်းဆိုသူနှင့် သီချင်းရေးသူ ဖြစ်သည်။ 《20》 သည် မိမိ၏အသံဖြင့် မိမိ၏သီချင်းများကို ပထမဆုံးအကြိမ် သီဆိုခဲ့သော ယွန်းရီမို့၏ ပထမဆုံး တစ်ကိုယ်တော် အယ်လ်ဘမ်ဖြစ်သည်။ အလုပ်လုပ်နေစဉ်တစ်လျှောက်လုံး ယွန်းရီမို့သည် မကြာခဏ ရှက်ကိုးရှက်ကန်း ဖြစ်နေခဲ့သည်။ ရေးသားခဲ့သည်မှာ ၁၅ နှစ်ကျော်သည်အထိ ကြာခဲ့သော သီချင်းများကို ယခုမှ သီဆိုရခြင်းသည် တစ်နည်းအားဖြင့် အနေရခက်သောကြောင့် ဖြစ်ပေလိမ့်မည်။ “ငါ တကယ်ပဲ စိတ်ရင်းမှန်ရဲ့လား။ ချစ်နေရင်းနဲ့ အထီးကျန်တဲ့ စိတ်မျိုးတွေ အခုတော့ မရှိတော့ဘူးလေ” ဟု စိုးရိမ်ခဲ့သည်လည်း ရှိသည်။ သို့သော် တစ်ခါတစ်ရံတွင် ယွန်းရီမို့သည် “အဲဒီအချိန်တုန်းက အကောင်းဆုံး အချိန်တွေပဲ...” ဟု ဆိုကာ အတိတ်ကို လွမ်းဆွတ်နေတတ်သည်။ ယွန်းရီမို့က ထိုသို့ပြောသောအခါ ယခုအချိန်မှ ယွန်းရီမို့သည် လွန်ခဲ့သော အတိတ်က မိမိကိုယ်ကိုယ် အနည်းငယ် အားကျနေသည် မဟုတ်ပါလားဟု တွေးမိခဲ့သည်။
သို့သော် မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ ဤအယ်လ်ဘမ်တွင် ၂၀၂၃ ခုနှစ်၏ ယွန်းရီမို့ ပါဝင်နေသည်။ တစ်ချိန်တည်းမှာပင် ယွန်းရီမို့၏ အလှပဆုံးနှင့် အလှဆုံးသော နေ့ရက်များလည်း ပါဝင်နေခဲ့သည်။ ၎င်းသည် ၂၀၀၃ ခုနှစ်ဖြစ်စေ၊ ၂၀၁၃ ခုနှစ်ဖြစ်စေ၊ ၂၀၂၃ ခုနှစ်ဖြစ်စေ၊ ယွန်းရီမို့၏ ထိုအချိန်အားလုံးနှင့် ပတ်သက်သော ဇာတ်လမ်းများသည် ယနေ့၊ သီချင်းတိုစုစည်းမှု 《20》 မှစတင်မည် ဖြစ်သည်။
[Credit]
Producer _ Yeonrimok
Co-Producer _ Choi Young-doo, Danpyeonseon
Composer, Lyricist _ Yeonrimok
Arranger _ Yeonrimok(1-6), Danpyeonseon(1, 2), Lee Bo-ram(3), Choi Young-doo(4, 6)
Vocals _ Yeonrimok
Drums _ Han In-jip(3)
Contrabass _ Kim Hyun-kyu(3)
Electric Bass _ Choi Young-doo(4, 6)
Upright Piano _ Yeonrimok(2, 5), Lee Bo-ram(3)
E.P. _ Yeonrimok(4)
Electric Guitar _ Choi Young-doo(4)
Classical Guitar _ Choi Young-doo(6)
Cello _ Shin Won-ah(2, 5)
Hand Percussion, Kalimba _ Yeonrimok(6)
Synthesizer _ Yeonrimok(1), Danpyeonseon(1)
Drum Programming _ Choi Young-doo(4)
Recording _ Choi Young-doo @Paju World
Upright Piano, Drums, Contrabass, Cello Recording _ Hwang Hyun-woo, Lee Hyun-jun from CTR Sound @Gorani Special Forces
Mixing, Mastering _ Choi Young-doo
Design _ Kim Ki-jo
Video _ Lee In-gyu(2), Danpyeonseon(4)
Production _ Yeonrimok, Osori Works
Distribution _ Mirrorball Music
